Czym jest orzeczenie o stopniu niepełnosprawności?
Jest to formalne potwierdzenie, że jest się osobą z niepełnosprawnością. Na jego podstawie można starać się o różne świadczenia, ulgi i uprawnienia. W orzeczeniu określa się:
- stopień niepełnosprawności (lekki, umiarkowany lub znaczny),
- przyczyny niepełnosprawności (symbole chorób),
- wskazania dotyczące uprawnień
Orzeczenie o stopniu niepełnosprawności daje możliwość:
- Uzyskania odpowiedniego zatrudnienia w zakładzie aktywności zawodowej albo zakładzie pracy chronionej,
- Skorzystania z przywilejów pracowniczych, między innymi z prawa do dodatkowego urlopu wypoczynkowego, dłuższej przerwy w pracy lub krótszego czasu pracy,
- Uzyskania świadczenia opiekuńczego, dodatku mieszkaniowego, karty parkingowej,
- Otrzymania dofinansowania do:
- turnusu rehabilitacyjnego,
- sprzętu rehabilitacyjnego,
- przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych,
- likwidacji barier architektonicznych (na przykład montażu pochylni, usunięcia progów w budynku),
- likwidacji barier w komunikowaniu się (na przykład zakupu komputera),
- likwidacji barier technicznych (na przykład zakupu urządzenia, które umożliwia wjazd wózka inwalidzkiego z napędem elektrycznym do samochodu),
- działalności gospodarczej albo rolniczej,
- Skorzystania z usług:
- socjalnych i opiekuńczych (na przykład pomoc przy robieniu zakupów i załatwianiu spraw urzędowych, sprzątanie, gotowanie),
- terapeutycznych,
- rehabilitacyjnych, które są oferowane przez instytucje pomocy społecznej czy organizacje pozarządowe,
- pocztowych,
- Skorzystania z ulg:
- podatkowych (na przykład z odliczenia od dochodu wydatków na cele rehabilitacyjne),
- na przejazdy środkami transportu publicznego,
- w placówkach kulturalnych i sportowych.
W przypadku uzyskania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności – pamiętaj należy, że nie otrzymuje się świadczeń, ulg i uprawnień automatycznie. Często należy spełnić dodatkowe warunki.

Stopnie niepełnosprawności
Znaczny– aby go dostać, należy spełnić poniższe warunki:
- przez swój stan zdrowia jesteś osobą niezdolną do pracy zarobkowej albo potrzebujesz przystosowania stanowiska pracy do swojego schorzenia,
- nie możesz samodzielnie funkcjonować i jesteś osobą całkowicie zależną od opieki innych osób przez więcej niż 12 miesięcy (na przykład wymagasz pielęgnacji, karmienia, mycia).
Umiarkowany – aby go dostać, należy spełnić poniższe warunki:
- przez swój stan zdrowia jesteś osobą niezdolną do pracy zarobkowej albo potrzebujesz przystosowania stanowiska pracy do swojego schorzenia,
- potrzebujesz czasowej albo częściowej pomocy innych osób przez więcej niż 12 miesięcy.
Lekki – aby go dostać, jeśli spełnisz poniższe warunki:
- przez swój stan zdrowia masz duże ograniczenia w funkcjonowaniu i możesz pracować tylko częściowo, na przykład na pół etatu,
- masz problemy w codziennych czynnościach i potrzebujesz urządzeń, które pomagają w prawidłowym funkcjonowaniu – na przykład protezy, implantu ślimakowego, osobistej pompy insulinowej.

Kto może ubiegać się o uzyskanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności?
Każdy, kto:
- ma więcej niż 16 lat,
- ma naruszoną sprawność organizmu. Na stronie gov.pl znajduje się dokument z listą schorzeń, które uprawniają do uzyskania orzeczenia.
- przez swoje ograniczenia:
- jest osobą niezdolną do pracy zarobkowej albo potrzebuje przystosowania stanowiska pracy do jej schorzenia,
- wymaga opieki lub pomocy od innych,
- ma problemy z codziennymi czynnościami i potrzebuje urządzeń, które pomagają w prawidłowym funkcjonowaniu – na przykład protezy, implantu ślimakowego, osobistej pompy insulinowej.
Kto może złożyć dokumenty?
- osoba z niepełnosprawnością – jeśli ma więcej niż 18 lat,
- rodzic, opiekun prawny albo kurator – jeśli osoba niepełnosprawna ma mniej niż 18 lat albo jest ubezwłasnowolniona,
- kierownik ośrodka pomocy społecznej – jeśli zgodzi się na to osoba niepełnosprawna, jej rodzic, opiekun prawny albo kurator.
Gdzie należy zgłosić dokumenty?
Dokumenty o wydanie orzeczenia składa się w powiatowym zespole do spraw orzekania o niepełnosprawności w miejscu:
- stałego pobytu,
- pobytu – jeśli jesteś:
- poza miejscem pobytu dłużej niż 2 miesiące (na przykład w szpitalu albo u rodziny),
- osobą bezdomną,
- w zakładzie karnym albo poprawczym,
- w domu pomocy społecznej albo ośrodku wsparcia.

W jakich sytuacjach warto odwołać się od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności?
Wniesienie odwołania od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności zasadne będzie w przykładowych sytuacjach:
- Nieprzyznania stopnia niepełnosprawności;
- Przyznania zbyt niskiego stopnia niepełnosprawności;
- Nieprzyznania wskazań do ulgi rehabilitacyjnej lub karty parkingowej, zatrudnienia w warunkach chronionych, turnusu rehabilitacyjnego, zamieszkania w oddzielnym pokoju, stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy osoby drugiej;
- Nieprzyznania prawa do korzystania z niektórych świadczeń lub ulg;
- Przyznania ważności świadczenia na zbyt krótki okres;
- Błędów formalnych lub merytorycznych w orzeczeniu.
Jak złożyć odwołanie?
Odwołanie składa się do wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności. Zaadresować należy je do wojewódzkiego zespołu, ale złożyć trzeba je w powiatowym zespole. Jest na to 14 dni kalendarzowych od otrzymania orzeczenia.
W przypadku braku zgody również z orzeczeniem wydanym przez wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności – można odwołać się do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Odwołanie zaadresować należy do sądu, ale złożyć w wojewódzkim zespole. Jest na to miesiąc od otrzymania orzeczenia wojewódzkiego zespołu.

Co powinno znaleźć się w treści odwołania od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności?
- dane wnioskodawcy (imię, nazwisko, adres, numer PESEL),
- dane organu, którego decyzja jest kwestionowana,
- numer orzeczenia,
- uzasadnienie odwołania (dlaczego nie zgadzamy się z decyzję oraz należy wskazać dokumenty, które potwierdzają nasze zastrzeżenia),
- wniosek o zmianę decyzji,
- załączniki (dokumentacja medyczna oraz inne dowody na poparcie wniosku),
- podpis wnioskodawcy lub pełnomocnika.
Kancelaria specjalizująca się w prawie medycznym może sporządzić odwołanie od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności oraz reprezentować Państwa przed organem orzeczniczym.
Zapraszamy do kontaktu pod numerem: 726 003 505.
