Dr Tymoteusz Zych

Czym jest orzeczenie o stopniu niepełnosprawności?

Jest to formalne potwierdzenie, że jest się osobą z niepełnosprawnością. Na jego podstawie można starać się o różne świadczenia, ulgi i uprawnienia. W orzeczeniu określa się:

  • stopień niepełnosprawności (lekki, umiarkowany lub znaczny),
  • przyczyny niepełnosprawności (symbole chorób),
  • wskazania dotyczące uprawnień

Orzeczenie o stopniu niepełnosprawności daje możliwość:

  • Uzyskania odpowiedniego zatrudnienia w zakładzie aktywności zawodowej albo zakładzie pracy chronionej,
  • Skorzystania z przywilejów pracowniczych, między innymi z prawa do dodatkowego urlopu wypoczynkowego, dłuższej przerwy w pracy lub krótszego czasu pracy,
  • Uzyskania świadczenia opiekuńczego, dodatku mieszkaniowego, karty parkingowej,
  • Otrzymania dofinansowania do:
    • turnusu rehabilitacyjnego,
    • sprzętu rehabilitacyjnego,
    • przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych,
    • likwidacji barier architektonicznych (na przykład montażu pochylni, usunięcia progów w budynku),
    • likwidacji barier w komunikowaniu się (na przykład zakupu komputera),
    • likwidacji barier technicznych (na przykład zakupu urządzenia, które umożliwia wjazd wózka inwalidzkiego z napędem elektrycznym do samochodu),
    • działalności gospodarczej albo rolniczej,
  • Skorzystania z usług:
    • socjalnych i opiekuńczych (na przykład pomoc przy robieniu zakupów i załatwianiu spraw urzędowych, sprzątanie, gotowanie),
    • terapeutycznych,
    • rehabilitacyjnych, które są oferowane przez instytucje pomocy społecznej czy organizacje pozarządowe,
    • pocztowych,
  • Skorzystania z ulg:
    • podatkowych (na przykład z odliczenia od dochodu wydatków na cele rehabilitacyjne),
    • na przejazdy środkami transportu publicznego,
    • w placówkach kulturalnych i sportowych.

W przypadku uzyskania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności – pamiętaj należy, że nie otrzymuje się świadczeń, ulg i uprawnień automatycznie. Często należy spełnić dodatkowe warunki.

Stopnie niepełnosprawności

Znaczny– aby go dostać, należy spełnić poniższe warunki:

  1. przez swój stan zdrowia jesteś osobą niezdolną do pracy zarobkowej albo potrzebujesz przystosowania stanowiska pracy do swojego schorzenia,
  2. nie możesz samodzielnie funkcjonować i jesteś osobą całkowicie zależną od opieki innych osób przez więcej niż 12 miesięcy (na przykład wymagasz pielęgnacji, karmienia, mycia).

Umiarkowany – aby go dostać, należy spełnić poniższe warunki:

  1. przez swój stan zdrowia jesteś osobą niezdolną do pracy zarobkowej albo potrzebujesz przystosowania stanowiska pracy do swojego schorzenia,
  2. potrzebujesz czasowej albo częściowej pomocy innych osób przez więcej niż 12 miesięcy.

Lekki – aby go dostać, jeśli spełnisz poniższe warunki:

  1. przez swój stan zdrowia masz duże ograniczenia w funkcjonowaniu i możesz pracować tylko częściowo, na przykład na pół etatu,
  2. masz problemy w codziennych czynnościach i potrzebujesz urządzeń, które pomagają w prawidłowym funkcjonowaniu – na przykład protezy, implantu ślimakowego, osobistej pompy insulinowej.

Kto może ubiegać się o uzyskanie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności?

Każdy, kto:

  • ma więcej niż 16 lat,
  • ma naruszoną sprawność organizmu. Na stronie gov.pl znajduje się dokument z listą schorzeń, które uprawniają do uzyskania orzeczenia.
  • przez swoje ograniczenia:
    • jest osobą niezdolną do pracy zarobkowej albo potrzebuje przystosowania stanowiska pracy do jej schorzenia,
    • wymaga opieki lub pomocy od innych,
    • ma problemy z codziennymi czynnościami i potrzebuje urządzeń, które pomagają w prawidłowym funkcjonowaniu – na przykład protezy, implantu ślimakowego, osobistej pompy insulinowej.

Kto może złożyć dokumenty?

  • osoba z niepełnosprawnością – jeśli ma więcej niż 18 lat,
  • rodzic, opiekun prawny albo kurator – jeśli osoba niepełnosprawna ma mniej niż 18 lat albo jest ubezwłasnowolniona,
  • kierownik ośrodka pomocy społecznej – jeśli zgodzi się na to osoba niepełnosprawna, jej rodzic, opiekun prawny albo kurator.

Gdzie należy zgłosić dokumenty?

Dokumenty o wydanie orzeczenia składa się w powiatowym zespole do spraw orzekania o niepełnosprawności w miejscu:

  • stałego pobytu,
  • pobytu – jeśli jesteś:
    • poza miejscem pobytu dłużej niż 2 miesiące (na przykład w szpitalu albo u rodziny),
    • osobą bezdomną,
    • w zakładzie karnym albo poprawczym,
    • w domu pomocy społecznej albo ośrodku wsparcia.

W jakich sytuacjach warto odwołać się od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności?

Wniesienie odwołania od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności zasadne będzie w przykładowych sytuacjach:

  • Nieprzyznania stopnia niepełnosprawności;
  • Przyznania zbyt niskiego stopnia niepełnosprawności;
  • Nieprzyznania wskazań do ulgi rehabilitacyjnej lub karty parkingowej, zatrudnienia w warunkach chronionych, turnusu rehabilitacyjnego, zamieszkania w oddzielnym pokoju, stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy osoby drugiej;
  • Nieprzyznania prawa do korzystania z niektórych świadczeń lub ulg;
  • Przyznania ważności świadczenia na zbyt krótki okres;
  • Błędów formalnych lub merytorycznych w orzeczeniu.

Jak złożyć odwołanie?

Odwołanie składa się do wojewódzkiego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności. Zaadresować należy je do wojewódzkiego zespołu, ale złożyć trzeba je w powiatowym zespole. Jest na to 14 dni kalendarzowych od otrzymania orzeczenia.

W przypadku braku zgody również z orzeczeniem wydanym przez wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności – można odwołać się do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych. Odwołanie zaadresować należy do sądu, ale złożyć w wojewódzkim zespole. Jest na to miesiąc od otrzymania orzeczenia wojewódzkiego zespołu.

Co powinno znaleźć się w treści odwołania od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności?

  • dane wnioskodawcy (imię, nazwisko, adres, numer PESEL),
  • dane organu, którego decyzja jest kwestionowana,
  • numer orzeczenia,
  • uzasadnienie odwołania (dlaczego nie zgadzamy się z decyzję oraz należy wskazać dokumenty, które potwierdzają nasze zastrzeżenia),
  • wniosek o zmianę decyzji,
  • załączniki (dokumentacja medyczna oraz inne dowody na poparcie wniosku),
  • podpis wnioskodawcy lub pełnomocnika.

Kancelaria specjalizująca się w prawie medycznym może sporządzić odwołanie od orzeczenia o stopniu niepełnosprawności oraz reprezentować Państwa przed organem orzeczniczym. 

Zapraszamy do kontaktu pod numerem: 726 003 505.

Autor