Nieprawidłowo przeprowadzone leczenie stomatologiczne może prowadzić nie tylko do bólu i pogorszenia stanu zdrowia, lecz także do konieczności kosztownego leczenia naprawczego.
Problem może dotyczyć między innymi wadliwie wykonanej korony, nieskutecznego leczenia kanałowego, nieprawidłowo wszczepionego implantu czy błędnie prowadzonego leczenia ortodontycznego.
W takiej sytuacji pacjent może złożyć reklamację, żądać zwrotu poniesionych kosztów, a w uzasadnionych przypadkach również dochodzić odszkodowania lub zadośćuczynienia.
Nie każde niepowodzenie leczenia oznacza jednak błąd stomatologiczny.
Czy można złożyć reklamację leczenia stomatologicznego?
Pacjent może skierować reklamację zarówno do indywidualnego gabinetu dentystycznego, jak i do kliniki stomatologicznej, w której prowadzone było leczenie.
W praktyce reklamacja jest pisemnym zgłoszeniem zastrzeżeń oraz przedstawieniem konkretnych żądań wobec lekarza lub podmiotu leczniczego.
Leczenie stomatologiczne nie jest jednak zwykłą usługą konsumencką. Lekarz dentysta najczęściej nie gwarantuje uzyskania określonego rezultatu.
Ma natomiast obowiązek działać zgodnie z aktualną wiedzą medyczną, zasadami ostrożności i należytą starannością.
Pacjent ma także prawo do świadczeń zdrowotnych udzielanych w odpowiednich warunkach oraz do przystępnej informacji o proponowanych metodach leczenia, ich następstwach i możliwych powikłaniach.
W przypadku niektórych świadczeń, zwłaszcza prac protetycznych, znaczenie może mieć również osiągnięcie konkretnego efektu.
W orzecznictwie zdarza się kwalifikowanie wykonania określonej pracy protetycznej jako zobowiązania rezultatu.
Nie oznacza to jednak, że każda wizyta lub procedura stomatologiczna jest traktowana w ten sposób. Ocena zależy od rodzaju świadczenia oraz treści ustaleń dokonanych z pacjentem.
Kiedy reklamacja usług stomatologicznych może być uzasadniona?
Podstawą reklamacji może być zarówno nieprawidłowe wykonanie zabiegu, jak i wcześniejsze błędy na etapie diagnostyki lub planowania leczenia.
Znaczenie ma również sposób reagowania lekarza na dolegliwości zgłaszane już po przeprowadzonej procedurze.
Reklamacja leczenia stomatologicznego może być uzasadniona między innymi wtedy, gdy:
- przed rozpoczęciem leczenia nie wykonano koniecznych badań RTG lub CBCT;
- leczenie kanałowe przeprowadzono nieprawidłowo, na przykład pozostawiono nieopracowany kanał,
- korona, most lub proteza zostały niewłaściwie dopasowane;
- implant umieszczono w nieprawidłowej pozycji lub bez odpowiedniego przygotowania;
- leczenie ortodontyczne prowadzono bez właściwej diagnostyki i kontroli;
- podczas zabiegu uszkodzono sąsiedni ząb, nerw, zatokę szczękową lub tkanki przyzębia;
- lekarz kontynuował nieskuteczne leczenie mimo pogarszającego się stanu pacjenta;
- pacjent nie został właściwie poinformowany o ryzyku, metodach alternatywnych lub przewidywanym przebiegu terapii;
- dokumentacja medyczna była prowadzona nierzetelnie albo nie odzwierciedlała rzeczywistego przebiegu leczenia.
Szczególne znaczenie ma prawidłowa kwalifikacja pacjenta do leczenia.
Nowoczesne metody, takie jak leczenie ortodontyczne z użyciem nakładek, wymagają pełnej diagnostyki, nadzoru lekarza i rzetelnej dokumentacji medycznej.
Sama nowoczesna technologia nie zastępuje prawidłowego badania pacjenta ani regularnej oceny postępów leczenia.
Powikłanie a błąd stomatologiczny
Nie każde powikłanie po leczeniu stomatologicznym oznacza odpowiedzialność lekarza.
Ból, obrzęk, zakażenie, brak integracji implantu czy konieczność ponownego leczenia kanałowego mogą wystąpić także mimo prawidłowego postępowania.
O błędzie stomatologicznym można mówić przede wszystkim wtedy, gdy negatywne skutki leczenia wynikają z postępowania niezgodnego z wiedzą medyczną lub z braku należytej staranności.
Odpowiedzialność może powstać również wtedy, gdy lekarz nie rozpoznał powikłania odpowiednio wcześnie, zlekceważył zgłaszane objawy albo nie wdrożył właściwego leczenia.
Znaczenie ma także zakres informacji przekazanych pacjentowi przed zabiegiem.
Pacjent powinien wiedzieć, na czym polega proponowane leczenie, jakie są jego możliwe następstwa, czy istnieją metody alternatywne oraz jakie jest rokowanie.
Samo podpisanie formularza zgody nie zwalnia dentysty z odpowiedzialności za nieprawidłowe wykonanie zabiegu. Zgoda obejmuje ryzyko prawidłowo przeprowadzonego leczenia, a nie skutki zaniedbań.
Jak napisać reklamację usługi stomatologicznej?
Reklamacja powinna przedstawiać przebieg leczenia w sposób uporządkowany i konkretny. Samo stwierdzenie, że zabieg został wykonany źle, zwykle nie wystarczy.
Należy wskazać, jakie świadczenia wykonano, kiedy pojawiły się problemy oraz jakie były ich dalsze następstwa.
Pismo należy skierować przede wszystkim do podmiotu, z którym pacjent zawarł umowę i na rzecz którego dokonywał płatności.
Nie zawsze będzie to bezpośrednio lekarz przeprowadzający zabieg.
W większych klinikach stroną umowy może być spółka prowadząca placówkę.
Dokumentacja medyczna w sprawie stomatologicznej
Przed złożeniem reklamacji warto uzyskać pełną dokumentację medyczną. Stanowi ona jeden z najważniejszych dowodów pozwalających ocenić sposób przeprowadzenia leczenia.
Pacjent ma prawo dostępu do dokumentacji dotyczącej jego stanu zdrowia i udzielonych mu świadczeń. Pierwsze udostępnienie dokumentacji w żądanym zakresie powinno nastąpić bezpłatnie.
Należy również zachować paragony, faktury, potwierdzenia przelewów, recepty i rachunki za leczenie naprawcze.
Przydatna może być konsultacja u niezależnego stomatologa, który opisze aktualny stan uzębienia i wskaże zakres koniecznego leczenia.
W postępowaniu sądowym najważniejszym dowodem jest zazwyczaj opinia biegłego.
To biegły ocenia, czy postępowanie dentysty było zgodne z aktualną wiedzą medyczną i czy istnieje związek między nieprawidłowościami a szkodą pacjenta.
Do kogo skierować roszczenia?
Roszczenia mogą zostać skierowane do lekarza dentysty, podmiotu prowadzącego klinikę lub ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej.
Jeżeli umowa została zawarta z kliniką, to właśnie ona może odpowiadać za działania osób, którymi posługiwała się przy wykonywaniu świadczeń.
Podstawą odpowiedzialności kontraktowej może być art. 471 Kodeksu cywilnego, dotyczący niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania.
Z kolei art. 474 Kodeksu cywilnego reguluje odpowiedzialność za osoby, przy pomocy których zobowiązanie jest wykonywane.
Pacjent może również wystąpić bezpośrednio do ubezpieczyciela OC lekarza lub placówki. Taką możliwość przewiduje art. 822 § 4 Kodeksu cywilnego.
Jeżeli reklamacja nie doprowadzi do rozwiązania sprawy, możliwe jest skierowanie wezwania do zapłaty, podjęcie negocjacji albo wniesienie pozwu.
Pacjent może także zwrócić się do Rzecznika Praw Pacjenta lub rzecznika odpowiedzialności zawodowej przy właściwej okręgowej izbie lekarskiej.
Postępowania te nie zastępują procesu o zapłatę, ale mogą mieć znaczenie dla oceny sposobu leczenia i przestrzegania praw pacjenta, czy zasad etyki zawodowej.
Orzecznictwo
Wyrok Sądu Rejonowego Gdańsk-Północ z 13 stycznia 2017 r., sygn. akt I C 1703/14
Sprawa dotyczyła nieprawidłowo wykonanych koron protetycznych.
Korony były nieszczelne, nie odtwarzały właściwych punktów stycznych, a ich krawędzie odstawały od zębów.
Doprowadziło to do zalegania resztek pokarmowych, bólu oraz stanu zapalnego przyzębia.
Sąd ustalił, że praca protetyczna została wykonana niezgodnie z zasadami sztuki.
Pacjentce przyznano 10 000 zł zadośćuczynienia oraz 7.395 zł tytułem odszkodowania.
Przy ocenie krzywdy uwzględniono ból, uciążliwość dalszej terapii i konieczność wymiany koron.
Wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z 30 kwietnia 2014 r., sygn. akt I ACa 663/12
Sprawa dotyczyła rozległego leczenia implantologicznego i protetycznego.
Część implantów została umieszczona w niewłaściwych miejscach i pod nieprawidłowymi kątami.
Wokół niektórych implantów wystąpił znaczny zanik kości, a wykonane uzupełnienia protetyczne prowadziły do dalszych problemów zdrowotnych.
Sąd uznał, że sposób leczenia świadczył co najmniej o niedbalstwie.
Orzeczenie pokazuje, że przy ocenie leczenia implantologicznego analizuje się wcześniejszą diagnostykę, planowanie zabiegu, pozycję implantów oraz jakość odbudowy protetycznej.
Przedawnienie roszczeń wobec dentysty
Z dochodzeniem roszczeń nie należy zwlekać.
W przypadku odpowiedzialności za czyn niedozwolony termin przedawnienia wynosi co do zasady trzy lata od dnia, w którym pacjent dowiedział się lub przy zachowaniu należytej staranności mógł dowiedzieć się o szkodzie oraz osobie zobowiązanej do jej naprawienia.
W sprawach dotyczących szkody na osobie termin nie może zakończyć się wcześniej niż po upływie trzech lat od dnia uzyskania tej wiedzy.
Inne zasady mogą mieć zastosowanie między innymi wtedy, gdy szkoda np. wynikała z przestępstwa.
Samo wysłanie reklamacji do gabinetu co do zasady nie przerywa biegu przedawnienia.
Dlatego w sprawach dotyczących długiego lub wieloetapowego leczenia każdorazowo należy ustalić, kiedy pacjent uzyskał wiedzę o nieprawidłowościach i ich skutkach.
FAQ – reklamacja usług stomatologicznych
Czy można żądać zwrotu pieniędzy za źle wykonane leczenie zębów?
Tak. Jeżeli świadczenie zostało wykonane nieprawidłowo, pacjent może domagać się zwrotu całości lub części zapłaconego wynagrodzenia. Gdy wadliwe leczenie spowodowało dalsze szkody, możliwe jest również dochodzenie kosztów leczenia naprawczego i zadośćuczynienia.
Czy pacjent musi zgodzić się na poprawienie leczenia przez tego samego dentystę?
Nie. Pacjent nie ma bezwzględnego obowiązku kontynuowania leczenia u tego samego lekarza. Przed rozpoczęciem leczenia w innym gabinecie warto jednak zabezpieczyć dokumentację, zdjęcia oraz aktualny stan uzębienia.
Czy podpisana zgoda wyłącza odpowiedzialność dentysty?
Nie. Zgoda pacjenta obejmuje typowe ryzyko prawidłowo przeprowadzonego leczenia. Nie oznacza akceptacji błędów, zaniedbań ani postępowania sprzecznego z aktualną wiedzą medyczną.
Czy brak oczekiwanego efektu leczenia oznacza błąd?
Nie zawsze. Niepowodzenie może wynikać z indywidualnych uwarunkowań zdrowotnych lub znanego ryzyka procedury. Konieczna jest ocena diagnostyki, sposobu wykonania zabiegu oraz reakcji lekarza na występujące problemy.
Czy można pozwać bezpośrednio ubezpieczyciela dentysty?
Tak. Pacjent może skierować roszczenia bezpośrednio do ubezpieczyciela OC lekarza lub podmiotu leczniczego. Wcześniej należy ustalić, kto był ubezpieczony i jaka polisa obowiązywała w okresie leczenia.
Podsumowanie
Reklamacja usług stomatologicznych powinna opierać się na dokumentacji medycznej, uporządkowanym opisie przebiegu leczenia oraz precyzyjnie określonych żądaniach.
W przypadku poważniejszych nieprawidłowości samo żądanie poprawienia wykonanej pracy może być niewystarczające.
Pacjent może dochodzić zwrotu ceny wadliwej usługi, kosztów leczenia naprawczego, odszkodowania oraz zadośćuczynienia.
Możliwe jest również wystąpienie z roszczeniem z tytułu naruszenia praw pacjenta.
Każda sprawa wymaga jednak indywidualnej oceny.
Kluczowe znaczenie mają rodzaj przeprowadzonego leczenia, treść dokumentacji, opinie innych lekarzy oraz możliwość wykazania związku między postępowaniem dentysty a powstałą szkodą.
Kancelaria Radcy Prawnego dr Tymoteusz Zych w ramach świadczonych usług udziela pomocy w dochodzeniu roszczeń związanych z błędami medycznymi oraz naruszeniem praw pacjenta.
Zapraszamy do kontaktu pod numerem telefonu: +48 726 003 505.
