Stripping zębów bez zgody pacjenta
Stripping bez zgody pacjenta to poważne naruszenie praw pacjenta, które może prowadzić do odpowiedzialności cywilnej, zawodowej, a nawet karnej lekarza lub placówki medycznej. Zabieg strippingu – czyli chirurgicznego usunięcia żylaków – należy do procedur inwazyjnych, wymagających nie tylko kwalifikacji lekarskiej, ale przede wszystkim świadomej i dobrowolnej zgody pacjenta.
Czym jest stripping zębów?
Stripping zębów to zabieg polegający na delikatnym zeszlifowaniu bocznych powierzchni zębów w celu ich niewielkiego zwężenia. Proces ten nazywa się również redukcją szkliwa międzyzębowego bądź interproximal reduction (IPR). W większości przypadków wykonuje się go w ramach leczenia ortodontycznego, gdy konieczne jest uzyskanie dodatkowej przestrzeni w łuku zębowym. Dzięki temu jest możliwe skorygowanie niewielkich wad zgryzu, do których zalicza się, chociażby stłoczenie zębów, bez konieczności usuwania zdrowych zębów stałych. Zabieg może być stosowany zarówno przy leczeniu aparatami stałymi, jak i nakładkami Invisalign.
W trakcie strippingu usuwa się bardzo cienką warstwę szkliwa – najczęściej jest to od 0,1 mm do maksymalnie 0,5 mm z każdej strony zęba. Ilość usuwanego szkliwa jest zależna od indywidualnych potrzeb pacjenta oraz od planu leczenia przygotowanego przez ortodontę. Zabieg ten w większości przypadków wykonuje się na przednich zębach, ponieważ w tym odcinku łuku zębowego występuje najczęściej problem ze stłoczeniem. Stripping zębów może ponadto poprawić estetykę uśmiechu, niwelując zbyt duże przestrzenie między zębami lub zmniejszając niewielkie różnice w ich kształcie.
Jak wygląda zabieg strippingu?
Proces strippingu zębów rozpoczyna się od szczegółowej konsultacji z ortodontą lub stomatologiem, który ocenia stan uzębienia pacjenta oraz planuje ilość miejsca niezbędnego do uzyskania właściwego ustawienia zębów w łuku. W trakcie wizyty specjalista analizuje zdjęcia RTG i modele diagnostyczne, by upewnić się, że zabieg będzie bezpieczny. W pierwszym etapie zęby są skrupulatnie oczyszczane, by zapewnić perfekcyjną widoczność i uniknąć pozostawienia osadu czy płytki nazębnej w przestrzeniach międzyzębowych.
Przeciwwskazania do zabiegu strippingu zębów
Stomatolog powinien odradzić wykonanie strippingu zębów, jeśli naturalne zęby są spiczaste i rosną nierównomiernie. Znacznie lepsze efekty estetyczne, przy mniej inwazyjnym zabiegu uzyskać można wówczas, stosując licówki lub koronki, pozwalające nadać zębom odpowiedni, pożądany kształt i wygląd.
Czy do wykonania strippingu jest wymagana zgoda pacjenta?
Lekarz stomatolog powinien otrzymać od pacjenta pisemną zgodę na zabieg strippingu. Zgoda pacjenta na poddanie się leczeniu może być wyrażona w dowolny sposób, jednak sposób ten nie powinien budzić wątpliwości co do tego, że pacjent faktycznie ją wyraża. Pacjent powinien ponadto otrzymać wszelkie informacje o celu zabiegu, naturze jego przebiegu oraz ryzyku, jakie za sobą niesie i możliwych konsekwencjach. Po otrzymaniu takich informacji pacjent ma prawo wycofać zgodę na wykonanie zabiegu.
Zgoda pacjenta nie tylko legalizuje działania lekarza, ale również przenosi na pacjenta ryzyko ewentualnych komplikacji związanych z przeprowadzeniem zabiegu. Zgoda taka nie zwalnia lekarza z odpowiedzialności za popełnienie ewentualnego błędu lekarskiego.
Jak powinna wyglądać zgoda pacjenta na wykonanie strippingu?
W pisemnej zgodzie pacjenta na zabieg strippingu powinien być określony zabieg wraz z wybraną metodą jego wykonania oraz wymienione typowe i nietypowe powikłania, następstwa i ryzyko zabiegu. Pacjent powinien złożyć oświadczenie, że się z nimi zapoznał oraz własnoręczny podpis. W przypadku osób niepełnoletnich zgodę taką wyrażają przedstawiciele ustawowi, opiekunowie faktyczni lub prawni. Osoby, które ukończyły 16 lat, ale nie mają lat 18, mogą udzielić takiej zgody równolegle z osobą decyzyjną, np. Rodzicem i mogą skutecznie sprzeciwić się zabiegowi w sądzie opiekuńczym.
Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2019 r. Sygn. Akt II CSK 293/18
Sąd Najwyższy zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 50.000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w wyniku uszczerbku na zdrowiu.
Sąd I i II instancji ustalił, że działania personelu medycznego podejmowane wobec powódki w ubezpieczonym przez stronę pozwaną szpitalu były oparte na niedokładnej i w konsekwencji błędnej diagnostyce. Na podstawie błędnej i niekompletnej diagnozy powódka wyraziła zgodę na zabieg operacyjny. Sąd Apelacyjny z takiego ustalenia wywiódł błędny wniosek, że prawo pacjenta do informacji o swoim stanie zdrowia i wynikające z takiej informacji prawo do wyrażenia zgody na udzielenie określonych świadczeń zdrowotnych lub odmowy takiej zgody, nie zostały naruszone, bowiem personel medyczny „nie mógł pouczyć powódki o braku konieczności operacji z uwagi na fakt, że lekarze uważali, iż operacja jest konieczna”.
W toku takich ustaleń interpretacja wskazanych przepisów oparta jest na niezasługującym na aprobatę założeniu, że nawet błędna diagnoza lekarska postawiona na skutek zaniedbań i zaniechań przeprowadzenia określonych badań realizuje prawo pacjenta do świadczeń zdrowotnych odpowiadających wymaganiom aktualnej wiedzy medycznej, a oparta na tej błędnej diagnozie informacja o stanie zdrowia realizuje prawo pacjenta „do informacji o swoim stanie zdrowia”.
Taka informacja o stanie zdrowia przekazana powódce pozbawiła ją również prawa do wyrażenia zgody bądź jej odmówienia na poddanie się operacji, którą przeprowadzono w szpitalu, bowiem tylko decyzja pacjenta w tym przedmiocie podjęta na podstawie informacji opartej na właściwej diagnozie, umożliwia pacjentowi zrealizowanie tego prawa.
Podsumowanie – stripping bez zgody pacjenta
Stripping bez zgody pacjenta to poważne naruszenie praw pacjenta, które może prowadzić do odpowiedzialności cywilnej, zawodowej, a nawet karnej lekarza lub placówki medycznej.
Kancelaria Radcy Prawnego dr Tymoteusz Zych w ramach świadczonych usług pomoże w dochodzeniu Państwa praw na każdym etapie postępowania.
Zapraszamy do kontaktu pod numerem telefonu +48 726 003 505.
